Bir kentsel ulaşım biçimi olarak hafif raylı sistemler ve CBS destekli olarak güzergâh tayini

Abstract

Bu çalışmada, otomobil odaklı ulaşım planlamalarından ötürü problemler yaşayan kentler için optimum çözümlerden biri olan Hafif Raylı Sistem'lerin (HRS) güzergah planlamasına yönelik bir model geliştirilmiştir. Modelde, Çok Ölçütlü Karar Alma (ÇÖKA) yöntemlerinin en sık kullanılanlarından Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) ve En İyi-En Kötü Yöntemi (BWM) ile Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) araçları birlikte kullanılmaktadır. Çalışmanın amacı, Kocaeli kentinin ilçeleri olan Gebze-Darıca için HRS güzergah önerilerinin oluşturulmasıdır. Bölgeye en uygun 13 ölçüte ait uzmanlardan gelen anket sonuçları uygun AHS ve BWM bilgisayar yazılımları ile işlenerek ölçüt ağırlıklarına dönüştürülmüştür. CBS yazılımı ArcGIS'e bu ölçüt ağırlıklarının entegre edilmesi ve veriden veri üretme ve veri dönüştürme işlemleri sonucu Gebze-Darıca HRS Uygunluk Haritası oluşturulmuştur. Bu harita üzerine, mevcut HRS hattı yerleştirilerek hem bu HRS hattının hem de bu çalışmada kurulan modelin doğruluğu teyit edilmiştir. Çalışmanın son bölümünde yine bu uygunluk haritası üzerinde 3 (üç) HRS güzergahı öneri olarak sunulmuştur.In this study, a model for the route planning of Light Rail Transit (LRT), which is one of the optimum solutions for cities that have problems due to automobile-oriented transportation planning, has been developed. In the model, Analytical Hierarchy Process (AHP) and Best-Worst Method (BWM), which are the most commonly used Multi-Criteria Decision Making Methods (MCDM), and Geographic Information Systems (GIS) tools are used together. The aim of the study is to create LRT route suggestions for Gebze-Darica, which are the districts of Kocaeli city. The survey results from the experts for the 13 most appropriate criteria for the region were converted into criterion weights by processing with AHP and BWM computer software. Gebze-Darica LRT Suitability Map was created as a result of integrating these criteria weights into the GIS software ArcGIS and data generation and data conversion processes. By placing the existing LRT line on this map, the accuracy of both this LRT line and the model established in this study has been confirmed. In the last part of the study, 3 (three) LRT routes were presented as suggestions on this suitability map.