Türkiye’de Tüketici Kredilerinin Cari Denge Üzerindeki Etkisi

Abstract

Bu çalışmada 2007:1-2022:1 donemi verileri ve ARDL yaklaşımı kullanılarak Türkiye’de tüketici kredilerinin cari denge üzerindeki etkileri incelenmektedir. Bu kapsamda öncelikle toplam tüketici kredilerinin etkisi ele alınmaktadır. Daha sonra tüketici kredilerinin bileşenleri olan konut, taşıt ve ihtiyaç kredilerinin cari denge üzerindeki etkileri önce ayrı ayrı sonra aynı model kapsamında analiz edilmektedir. Tahmin sonuçları tüm modellerde ilgili değişkenler arasında bir eşbütünleşme ilişkisi olduğuna işaret etmektedir. Buna karşın toplam tüketici kredilerinin cari açık üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı görülmektedir. Benzer şekilde modele ayrı ayrı dahil edildiklerinde konut, taşıt ve ihtiyaç kredilerinin uzun dönemde cari denge üzerinde anlamlı bir etkide bulunmadıkları anlaşılmaktadır. Diğer yandan konut, taşıt ve ihtiyaç kredilerinin birlikte yer aldığı model tahminlerine göre taşıt ve konut kredilerinin cari dengeyi etkilediği sonucuna varılmaktadır. Buna göre taşıt ve konut kredilerindeki artış cari dengede bozulmaya yol açmaktadır. Ayrıca, tahmin sonuçlarımız ikiz açıklar hipotezinin incelenen dönemde geçerli olduğunu, ekonomik büyümede bir artışın cari dengeyi olumsuz etkilediğini göstermektedir. Son olarak bazı tahminlerde reel döviz kurundaki değişikliklerin cari denge üzerinde anlamlı bir etkide bulunduğu görülmektedir.