Bilgi asimetrisinin hisse senedi fiyatı ve firma performansına etkisi

Abstract

Bu çalısmanın amacı, bilgi asimetrisi kavramını ve finansal piyasalar üzerindeki etkilerini arastırmak, ?stanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda islem gören firmalar üzerine uygulamalı bir çalısma yapmaktır. Bilgi asimetrisi ekonomik islemi gerçeklestiren taraflardan birinin diğerinden fazla bilgiye sahip olmasından kaynaklanmaktadır. Tam olmayan bilgi hem firmanın içsel organizasyonunu hem de emek, sermaye ve kredi piyasasıyla dıssal iliskileri etkilemektedir. Bilgi asimetrisinden kaynaklanan ters seçim, ahlaki tehlike ve temsilcilik problemleri gerek reel gerekse finansal piyasaları derinden etkilemekte, etkin bir sekilde çalısmalarını engellemektedir. Ters seçim sözlesme öncesinde ortaya çıkmakta ve saklı bilgiden kaynaklanmaktadır. Sözlesme sonrası ortaya çıkan ahlaki tehlike problemine saklı hareket neden olmaktadır. Temsilcilik problemi ise temsil edilenin, temsilcinin hareketlerini tam olarak gözlemleyememesi veya denetlememesi sonucu olusmaktadır. Geleneksel iktisadın temel öngörüsüne göre arz ve talep birbirine esit olduğunda piyasa dengesi olusmaktadır. Bilgi asimetrisi nedeniyle fiyat mekanizmasının islevini yerine getirememesi piyasa dengesinin sağlanmasını engellemekte, kredi piyasasında kredi tayınlaması, sermaye piyasasında ise öz kaynak tayınlamasını ortaya çıkmaktadır. ?stanbul Menkul Kıymetler Borsası üzerinde gerçeklestirilen uygulama bölümünde, 1993?2005 yılları arasında borsada kesintisiz olarak islem gören seksen firmanın, bilanço ve gelir tabloları, dağıtılan temettü tutarları ile hisse senedi fiyat ve getiri verileri kullanılmıstır. Arastırmamızda sınanan temel varsayım, firmaların dağıttıkları temettü tutarları ile gelecek kazanç ve karlılıkları arasında bir iliskinin mevcut olduğudur. Bu amaçla iki adet doğrusal regresyon ve bir adet doğrusal olmayan regresyon analizi yapılmıstır. Analiz sonuçları temel varsayımı destekleyici niteliktedir.The aim of these study is to explain the concept of asymmetric information and it?s effects on financial markets, and to conduct an emprical analysis on firms in ?stanbul Stock Exchange (ISE). The concept of information asymmetry occurs when one of the two parties of the same transaction has a higher degree of knowledge than the other. Imperfect information, affects both the internal organization of the firm and its external relationships with market and goods market. Adverse selection, moral hazard and the agency problem taking its roots from the information asymmetry; deeply affects both the real and financial markets and prevents them to work in an efficient manner. The adverse selection is an information problem that appears before the contract and is a result of hidden information. Moral hazard grows out of hiding actions after the contract. The agency problem appears as a result of a lack in the monitoring or the checking the agent. Traditional economics suggest that when supply and demand being equal the equilibrium will exist. Because of the asymmetric information the price mechanism cannot provide market equilibrium then equity rationing may occur in capital market and credit rationing may exist in credit market.