Tekstil Atıksularının Membran Teknolojiler ile Arıtımı ve Geri Kullanımı ve Membran Konsantrelerinin Fiziksel/Kimyasal Metotlar ile Uzaklaştırılması

Abstract

Tunus ve Türkiye tekstil endüstrisinin son derece gelismis oldugu iki ülkedir. Gerçeklestirilmis olan projede yapılan ikili isbirligi ile her iki ülkenin tekstil atıksularının arıtılabilirligi ve olusan membran konsantrelerinin fizikokimyasal tekniklerle arıtımıyla ilgili tecrübe ve bilgi birikimleri paylasılarak arıtılabilirlik ve konsantre yönetimi konularında kapsamlı bir uluslararası çalısma gerçeklestirilmistir. Bu çalısmada ilk olarak Tunus ve Türkiye tarafının tekstil endüstrisi arıtma tesisi öncesi ve sonrası atıksu karakterizasyon çalısmaları gerçeklestirilmistir. Ikinci asamada arıtılabilirlik çalısmalar kapsamında, ilk olarak laboratuvar ölçeginde arıtımda kullanılacak membran türleri belirlenmistir. Ikinci olarak ise seçilen membranlarla laboratuvar ölçekli çapraz akıs membran filtrasyon sistemi ile direkt nanofiltrasyon, direkt ters osmoz ve ultrafiltrasyon+nanofiltrasyon veya ters osmoz akım semalarıyla arıtılabilirlik çalısmaları gerçeklestirilmistir. Aynı zamanda konsantre akımlarının eldesi de bu asamada gerçeklestirilmistir. Projenin üçüncü asaması olan konsantre yönetimi ile dördüncü asamadaki konsantre giderim yöntemleri için teknolojilerin denenmesi baslıgı altındaki çalısmalar paralel yürütülmüs olup bu asamada renk ve organik madde giderimi için elektrokoagülasyon, elektrofenton ve tuz/iyon giderimi için elektrodiyaliz proseslerinin optimizasyon, sentetik konsantre çözeltilerde uygulanabilirlik ve laboratuvar ölçegindeki membran sistemlerinden elde edilen gerçek konsantre akımlarının giderimi çalısmaları birarada yürütülmüstür. Bu kapsamda konsantre giderim yöntemleri ilk olarak tek kademeli denenmis sonrasında elektrofenton+elektrodiyaliz, elektrokoagülasyon+elektrodiyaliz ve elektrokoagülasyon+elektrofenton+elektrodiyaliz akım semaları denenmistir. Projenin son asamasında ise pilot ölçekli arıtılabilirlik ve konsantre giderim çalısmaları yapılmıs ve elde edilen veriler ısıgında projenin teknoekonomik analizleri gerçeklestirilmistir. Projenin sonucunda özellikle konsantre giderimi açısından denenen tekniklerle bir yönetim biçimi olusturulmustur.