İşletmelerin çevresel, sosyal ve kurumsal yönetim (ESG) performanslarının yatırım finansmanı kararlarına etkisi: BİST üzerine inceleme

Abstract

Çevresel, Sosyal ve Yönetişim (ESG) uygulamaları hem uluslararası hem de yerel düzeyde yatırımcıların artan ilgisiyle desteklenerek son yıllarda önemli bir ivme kazanmıştır. ESG'nin bir firmanın yatırım kararına entegre edilmesi, yatırımcıların sadece finansal performansa değil, genel performansa dayalı kararlar almasına yardımcı olacaktır. Önceki çalışmalarda, firmaların çevresel, sosyal ve kurumsal yönetim performanslarının yatırım finansmanı kararları üzerindeki etkisi dikkate alınmamıştır. Bu durumun göz ardı edilmesi, şirket davranışlarının daha geniş ve tutarlı bir perspektiften anlaşılmasını engellemektedir. Dolayısıyla bu tez çalışmasında, firmaların ESG performansları ile finansal kararlarının birbiriyle ilişkili olduğu göz önünde bulundurularak, ESG performansının firmaların yaptıkları yatırımlara göre etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, 2008-2022 yılları arasında bilgilerine ulaşılabilen Borsa İstanbul'daki finans sektörü dışındaki halka açık şirketleri kapsamaktadır. Analizler, son yıllarda kurumsal finans literatüründe uygulanmaya başlanan dinamik çoklu denklem sistemi yaklaşımları takip edilerek gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, Türkiye'deki halka açık firmalar uzun vadeli yatırımlarını finanse ederken ağırlıklı olarak hisse senedi ihracı ile elde edilen kaynakları kullanırken, kısa vadeli yatırımlarını finanse ederken ise ağırlıklı olarak nakit rezervlerini kullanmaktadırlar. Bununla birlikte, ESG derecesi olan firmalar olmayan firmalara göre hem uzun vadeli hem de kısa vadeli yatırımlarının finansmanında uzun vadeli finansal borç kullanımını artırmaktadırlar. Ayrıca firmaların ESG performansları arttıkça uzun vadeli yatırımların finansmnaında uzun vadeli finansman kaynaklarının kullanımı, kısa vadeli yatırımların finansmanında ise kısa vadeli kaynakların kullanımı artmaktadır. Çalışmanın bu bağlamda literatüre önemli katkıları olacağı düşünülmektedir. Çünkü bu tez çalışması, BİST'te faaliyet gösteren şirketlerin ESG performanslarına göre yatırım finansmanı kararlarının nasıl değiştiğini ortaya koyan ilk tez çalışması olmaktadır.Environmental, Social, and Governance (ESG) practices have gained significant momentum in recent years, supported by the increasing interest of investors both internationally and locally. Integrating ESG into a company's investment decision-making helps investors make decisions based not only on financial performance but also on overall performance. Previous studies have not considered the impact of companies' environmental, social, and corporate governance performances on investment financing decisions. Ignoring this aspect prevents a broader and more coherent understanding of corporate behavior. Therefore, this thesis aims to examine the effects of ESG performance on the investments made by companies, considering the interrelation between companies' ESG performances and their financial decisions. The research encompasses publicly traded companies, excluding the financial sector, on the Borsa Istanbul, for which information is available between 2008 and 2022. The analyses were conducted following the dynamic multi-equation system approaches recently adopted in the corporate finance literature. According to the findings, publicly traded companies in Turkey predominantly use funds obtained through equity issuance to finance long-term investments, while they primarily use cash reserves to finance short-term investments. However, companies with an ESG rating increase the use of long-term financial debt in the financing of both long-term and short-term investments compared to those without an ESG rating. Additionally, as companies' ESG performances increase, the use of long-term financing sources for long-term investments and short-term sources for short-term investments also increases. The study is expected to make significant contributions to the literature in this context because this thesis is the first to reveal how investment financing decisions of companies operating on the Borsa Istanbul change according to their ESG performances.