21. yy. Mimari Temsil ve Tektonik Söylemlerinde Süreç ve İnşanın Temsil Ötesi Rolü

Abstract

21. yy. da teknolojik gelişmelere paralel olarak ortaya çıkan yeni üretim araçları ve bu araçların yön verdiği üretim biçimleri, temsil nesnesine dönüşen mimarlık sorununa alternatif bir çözüm olarak, bütüncül bir yaklaşımla süreci tasarlamanın mümkün olduğunu göstermektedir. Zaman tartışmaları etrafında şekillenen dijital temsil araçlarının mimarlıkta maddi üretimi, diğer bir deyişle inşa edimini dönüştürdüğü anlaşılmaktadır. İnşa ediminin tektonik ve temsille olan bağlantısı bağımsız görünen bu iki kavramı birlikte ele almayı olanaklı hale getirmektedir. Tarihsel gelişim süreci incelendiğinde görülmüştür ki maddi ve kavramsal olmak üzere iki farklı yönelime işaret eden bu kavramlar günümüzde zaman gibi bağlayıcı bir ortak ara-yüze sahiptir. İlk olarak sanatta ve dolayısıyla temsilde meydana gelen bilimsel ve felsefi arka plana dayanan değişimler günümüzde mimari tasarımda nesne ve temsili aşmaya çalışan bir arayış olduğuna işaret etmektedir. Bunun sonucu olarak “tasarım sürecinin tasarlanması” gibi eğilimler ortaya çıktığı gözlenmektedir. Sürecin tasarlanması anlayışına üretim araçları ve yenilikçi malzemelerin de etki ettiği anlaşılmaktadır. Temsili aşmaya yönelik bu çabaların sonucu olarak ortaya çıkan etkileşim konusunun mimarlık çevrelerinde önem kazandığı görülmektedir. Bu çalışmada inşa ediminin iki belirleyicisi olan tektonik ve temsilin süreç anlatıları sayesinde bir arada bulunabildiğini göstermek üzere dijital ve maddi ortamlarda bağımsız deneyler gerçekleştirilmiş ve bu deneylerde süreç yaklaşımlarını disiplinler-arası bir biçimle ele alan temsil ötesi teorilerin genel yaklaşımı esas alınmıştır.