Topoizomeraz'lı inhibitörlerinin Allium cepa üzerine etkisi

Abstract

Bu çalışmada topoizomeraz II inhibitörlerinden olan ve genellikle memelilerde antikarsinojenik ilaç olarak kullanılan Etoposidin farklı konsantrasyonlarının Allium cepa (soğan) meristematik dokusuna etkileri incelendi. Allium cepa tohumlarının kök uçlarına, Dimetilsülfoksit içinde hazırlanan 0,1(a,g/ml, l^g/ml, 10fxg/ml ve 100ng/ml konsantrasyonlarında^ Etoposid uygulandı. Meristematik dokunun mikroskobik analizleri ezme preparat yöntemiyle aseto-orsein boyası kullanılarak gerçekleştirildi. Çalışmalar sonucunda doz gruplarında etoposid miktarının artışına bağlı olarak bazı toksik etkiler bulundu. Etoposidin 0,1^g/ml, l^g/ml, 10|ag/ml ve 100>g/ml doz gruplarının kök büyümesine olumsuz etkisi sırasıyla %9.64, %12.66, %27.71, %88.56 olarak saptandı, istatistiksel olarak, 100|j.g/ml doz grubunda anlamlı şekilde büyümenin azaldığı bulundu (p=0,056). Etoposid konsantrasyonu arttıkça, mitotik indeksler de sırasıyla %10.15, %7.32, %2.6 ve %0.4 oranlarında azalma olduğu, buna karşın mitoz evrelerindeki anormalliklerin artışının, konsantrasyonun doğrudan artışına bağlı olmadığı saptandı. I. Doz grubunda en sık nükleusu olmayan hücreler belirlenirken II. Doz grubunda en sık anafazda kromozom köprüleri ve mikronükleus oluşumları gözlendi. III. Doz grubunda ise en çok kromozomlarda yapışma anormalliği görüldü. Mitotik indeks ve kök uzaması arasında bir ilişki tespit edilemedi. Elde edilen sonuçlar, memeli topoizomeraz II inhibitörleri çalışmalarıyla kıyaslandığında, bu enzimin Allium cepa bitkisinin gelişiminde de önemli olduğu saptandı. Yapılan bu çalışma etoposidin herbisit olarak kullanımında ortaya çıkacak tehlikenin boyutunu göstermesi bakımından da önemlidir. Kullanılacak dozların miktarlarına dikkat edilmediği takdirde etoposidin bitki dokularında (bu çalışma için Allium cepa'da) meydana getirdiği zararlı etkileri hayvanlar ve insanlarda da benzer şekilde ortaya çıkacaktır.In this study, the effects of different concentrations of Etoposide, which is a topoisomerase II inhibitor and usually used as an anticarcinogenic medicine for mammals, have been investigated using Allium cepa root-tip meristematic tissue. Concentrations of 0,1u,g/ml, 1|ag/ml, 10(j.g/ml and 100[ig/ml were used for dilutions of Etoposide in Dimethyl sulfoxide (DMSO). Microscopic meristematic tissue analysis were carried out fallowing aceto-orcein squash procedure. As a result, some toxic effects have been observed depanding on the increase of Etoposide concentration. Negative effect of Etoposide on root growth in 0,1|ig/ml, l^g/ml, 10p,g/ml and 100(j.g/ml dose groups were estimated in percentages of %9.64, %12.66, %27.71 and %88.56, respectivectively. In dose group 100jxg/ml, the growth was found to be significant (p=0,056). It was also concluded that, mitotic index decrease in percentages of %10.15, %7.32, %2.6 and %0.4 with the increase of Etoposide concentrations. However, mitotic abnormalities were found not to be depended on the increase in concentrations directly. In the Dose group I, some cells which in lack of dense nucleus were observed. In the Dose group II, some chromosome bridges in anaphase and micronucleus were determined. In the Dose group III, some chromosomal stickiness have been decected. No correlation was found between mitotic index and root growth, here in. In comparison with the previous results of mammalian Topoisomerase II inhibitor studies, it was concluded that, this enzyme is important in development of Allium cepa also. It has been emphisized in this study that, using Etoposide as an herbicite is risk-taking. In case of not taking into account of suitable dosage for Etoposide to be used, some toxic effects seen on plants might also be seen on animals and human beings.