İkiz merdane döküm yöntemi ile üretilen 6016 alüminyum levha alaşımında doğal yaşlanma süresinin otomobil uygulamalarındaki boya pişirimine etkisi

Abstract

i Hızla gelişmekte olan otomotiv endüstrisinde alüminyum kullanımı her geçen yıl daha da artmaktadır. Bu artışın en önemli nedenleri; alüminyumun hafifliği yanında yüksek mukavemete sahip olması, şekil verilebilirliğinin ve korozyon direncinin yüksek olmasıdır. Alüminyum alaşımları bu özellikleri nedeniyle otomotiv endüstrisinde yakıt tasarrufu için gerekli hafif malzeme seçiminde önemli bir kullanım alanına sahiptir. Isıl işlem uygulanabilen 6XXX serisi (Al-Mg-Si) alüminyum alaşımları Avrupa'da otomobil dış panellerinde geniş uygulama alanına sahiptirler. Bu alaşım grubunda en çok tercih edilen AA0O16 alaşımlarıdır. AA6016 alaşımlar! T4 temperinde çok iyi şekilleflebilme kabiliyetine, boya pişirimi işlemİndeil söiifa ise yüksek mukavemete sahiptirler. Bü koşullarin sağlanâbiiinesi için uygulamada boya pişirimi işlemi çözeltiye alma tavındah kısa süre sonra yapllrnalidır. Ancak endüstriyel uygulamada bunu gerçekleştirmek oldukça güçtür, niâlzemenin doğal yaşlanmaya uğraması kaçınılmazdır. Bu durum boya pişirimi işlöfni sonrasında düşük rnukaveihel elde edilmesine nedfeh ölür. Öoğal yaşlanma etkisinin boya pişirimi cevabı üzerindeki ölüirisuz etkisini gidermek içiri fhalzemeye düşük sıcaklıklarda ön yaşlandırma tavı Uygulanmaktadır. Ön yaşlandırma tavı sâdece boya pişirim ceVabını iyileştirmekle kalmaz aynı zamanda mekanik özelliklerin stabilize edilmesini ve oda sicaklığırida bekleme süresince sörtleşrhenin önlenmesini sağlar. Bu çalışmada rriikrosertltk ölçümleri, diferansiyel kalorihietre tdkhiği, optik ve taramalı elektron mikroskobu incelemeleri ikiz ttierdahe döküm tekniği ile üretilen AA6016 alaşımlı levhada doğal yaşlanmanın pişirim sertleşmesi üzerine etkisini incelemek için kullanılmıştır.Aluminium alloys used in autonlotive applications increase in every year. The reason for that increase is the light weight, high strength, good formability, weldability and corrosion resistance of the aluminium alloys. Because of these properties, aluminium alloys are greatly used in light-weight automotive application for a low fuel consumption. The heat treatable 6xxx series (Al-Mg-Si) aluminium alloys are widely used in Europe for car body outer panel, the most prominent alloy of this system is AA6016. This alloy has a high formability in T4 temper and a high strength after the paint bake cycle. In order to meet these conditions, in the manufacturing process, the paint bake treatment should be performed shortly after trie solution heat treatment. It is too difficult to achieve this process industrial application. Therefore, trie exposure of the material to natural aging is unavoidable. This results İti substantial low strength after trie fteirtt bale. Tİie adverse effect of natural aging oil the bake hardening response is often circUrrtvertted by the application of a low-terripefature pre-aging. Suck a pre-agİHg tfeJatrneht not bitty improves the bake hardfeniiig response But also helps to stabilize tÜe mecharlibal properties in the as-delivered condition and avoid Hardening during storage. MİCrohardness rrteasureriients, differential scanning caİoHrnetry (bsC) technique, optical and scatthirig electron microscope (SEM) observations were employed in this study to investigate the effect of natural agittg on the bake hardening response of a Twin-Roll Cast 6016 sheet.