Gülün adı romanında zaman-mekan anlatısı

Abstract

Mimarlık disiplini özellikle 20. yüzyılda yeni tasarlama ve temsil yöntemleri geliştirirken edebi anlatılardan sıkça beslenmiştir. Edebi anlatılardaki betimlemelerin zenginliği algımızın farklı katmanlarını tetikler ve mekan üretim taktiklerimizi zenginleştirebilir. Bu düşünce doğrultusunda bu çalışmada Umberto Eco'nun 1980 yılında yayımlanan romanı Gülün Adı mimari açıdan incelenerek edebi anlatıdan mekânsal anlatıya geçiş süreci araştırılmıştır. Edebi anlatının içeriğinde anlatıdaki zaman-mekana dair betimlemelerden, Bahtin'in kronotop kavramından yola çıkılarak, zaman-mekanla ilgili göstergelerin ardındaki ilişki dinamikleri incelenip tasarım ortamında kullanılan parametreleri zenginleştirmek ve daha duyarlı bir mimarlık olasılığı geliştirmek hedeflenmektedir. Gülün Adı barındırdığı tarihsel referanslar, metinlerarasılık, göstergebilim alanlarında potansiyellerin fazlalığı ve edebi metnin sinema filminin de bulunması sebebiyle seçilmiştir. Romandaki zaman mekan fenomenlerinin birer göstergesi olan kronotop katmanları arasındaki ilişki görünür kılınarak yeni bir mimari tasarım stratejisi geliştirilmiştir. Çalışma sonucunda edebi anlatının mekanla ilgili betimlemeler kadar zamana dair de bilgi içerdiği anlaşılmış ve bu bilgiyi mekan tasarımında kullanılan bir parametreye dönüştürerek kurgusal metnin bilgisi yeni bir üretim yöntemine evrilmiştir. Çalışma "Gülün Adı" romanının metinsel performansını mekânsal performansa dönüştürme çabasıdır. nahtar Kelimeler: Mimari Tasarım, Tasarım Stratejisi, Kronotop, Zaman mekan, Umberto Eco.The discipline of architecture often benefited from literary narratives while developing new designing and representation methods in the 20th century. The richness of the descriptions in literary narratives triggers the different strata of our perception and may enrich our space production strategies. In line with this opinion, Umberto Eco's novel The Name of the Rose published in 1980 was examined architecturally and the transition process from literary narrative to spatial narrative was investigated in the present study. The concepts representation, narrative, sign, time, and space constitute the conceptual framework of the research. The aim is to examine the relationship dynamics behind the signs regarding time-space based on Bakhtin's concept of chronotope, to enrich the parameters used in the design environment, and to develop a more responsive possibility of architecture. The Name of the Rose was chosen due to the historical references it comprises, the abundance of its potentials in the fields of intertextuality and semiotics, and the fact that the literary text was also adapted to a motion picture. A new architectural design strategy was developed by bringing out the relationship between the chronotope layers being the signs of time-space phenomena. In conclusion, it was understood that the literary narrative does not only include descriptions regarding space but also knowledge regarding time and the knowledge of fictional text was evolved into a new method of production by the transformation of this knowledge into a parameter used in spatial design. The study aimed to transform the textual performance of the novel "The Name of the Rose" into a spatial performance.